«Η σεξουαλική βία στη διεθνή ποινική δικαιοσύνη και οι πρόσφατες νομολογιακές εξελίξεις»

Περίληψη Εισηγήσεως

«Η σεξουαλική βία στη διεθνή ποινική δικαιοσύνη και οι πρόσφατες νομολογιακές εξελίξεις»

                                                     Δρ. Ιωάννης Π. Τζιβάρας

  Διδάκτωρ Νομικής Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης   Καθηγητής Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου & Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου Επισκέπτης Καθηγητής Τμήματος Νομικής Πανεπιστημίου Jagiellonian (Krakow) Αναπλ. Διευθυντής Ελληνικού Ινστιτούτου για τον ΟΗΕ

Η παρούσα εισήγηση ενασχολείται με το ζήτημα της αντιμετώπισης της σεξουαλικής βίας σε επίπεδο διεθνούς ποινικής δικαιοσύνης και από το Ποινικό Διεθνές Δίκαιο. Μέσα από την παράθεση της ιστορικής εξέλιξης της χρήσης σεξουαλικής βίας, διαφαίνεται ξεκάθαρα η μετουσίωση της βίας από το πλαίσιο της ιδιοκτησίας και της προσβολής της τιμής έως και την προσβολή, πλέον, του εννόμου αγαθού της γενετήσιας αξιοπρέπειας.

Από την απαρχή της διεθνούς ποινικής δικαιοσύνης στις Δίκες της Νυρεμβέργης και του Τόκιο, την ίδρυση των ad hoc Διεθνών Ποινικών Δικαστηρίων για την πρώην Γιουγκοσλαβία και τη Ρουάντα, την ίδρυση του Ειδικού Δικαστηρίου για τη Σιέρρα Λεόνε και άλλων υβριδικών Δικαστηρίων καθώς και τη θεσμοθέτηση του πλέον μόνιμου δικαιοδοτικού μηχανισμού απονομής διεθνούς ποινικής δικαιοσύνης, του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, διαφαίνεται ξεκάθαρα η επισφαλής θέση των θυμάτων σεξουαλικής βίας κατά τη διάρκεια των ενόπλων συρράξεων.

Μέσω της παράθεσης τόσο του θεωρητικού πλαισίου όσο και της νομολογίας επ’ αυτών των ζητημάτων και της σύνδεσης της σεξουαλικής βίας με τα εγκλήματα με τα οποία ενασχολείται η διεθνής ποινική δικαιοσύνη, ήτοι η γενοκτονία, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας όπως και τα εγκλήματα πολέμου, αποπειράται να επεξηγηθεί η καταλυτική λειτουργία των Διεθνών Ποινικών Δικαστηρίων ως προς τη δημιουργία ενός νομολογιακού πλαισίου για υποθέσεις που θα ανέκυψαν στο πλαίσιο της διεθνούς ποινικής δικαιοσύνης και κατά πόσον υφίσταται ανάγκη αν το ΔΠΔ θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει, στα πλαίσια της καταστατικής και νομολογιακής του προσέγγισης, τα εγκλήματα κατά της γενετήσιας βίας στο βαθμό που τους αναλογεί, δεδομένου του ειδεχθούς χαρακτήρα τους αλλά και των ιδιαίτερων αναγκών των θυμάτων.